Шымкентте ауыл шаруашылығы жәрмеңкесінде тұрғындар тегін медициналық кеңес алды
Шымкентте ауыл шаруашылығы жәрмеңкесінде тұрғындар тегін медициналық кеңес алды
Шымкент қаласының орталығында өткен ауыл шаруашылығы жәрмеңкесі биыл ерекше мазмұнға ие болды. 29 маусым 2026 жыл күні мыңдаған қала тұрғыны ірі жәрмеңке алаңына жергілікті өндірушілердің жас өнімдерін сатып алу үшін ғана емес, сонымен бірге тегін медициналық кеңес алу мақсатында да келді. «Денсаулық аралшығы» акциясы аясында «Омарали» медициналық орталығының мамандары жандарын аямай жұмыс жасап, жүздеген адамды қабылдады.
Қазақстанда профилактикалық медицина мәселесі соңғы жылдары мемлекеттік деңгейде жүйелі түрде назарға алынуда. Денсаулық сақтау министрлігінің мәліметтері бойынша, ел тұрғындарының едәуір бөлігі жылына бір рет те дәрігерге бармайды. Ауыл аудандарынан қала орталықтарына жұмыс іздеп келген адамдар, жас отбасылар, зейнеткерлер — барлығы да уақыт тапшылығы, ақылы медицинаға деген сенімсіздік немесе жай ғана жалқаулық себептерімен профилактикалық тексеруден өтуді кейінге қалдырады. Дәл осы олқылықты жою үшін мобильді медициналық акциялар ерекше маңызға ие болып отыр.
«Омарали» медициналық орталығының дәрігерлері жәрмеңке алаңына арнайы жабдықталған үстелдер, тонометрлер, глюкометрлер және офтальмологиялық тексеру құралдарымен келді. Жалпы практика дәрігерлері мен тар мамандар — кардиолог, эндокринолог, офтальмолог — кезек тізбегін сақтамай-ақ барлық келушілерге кеңес берді. Артериялық қысымды өлшеу, қандағы қант деңгейін анықтау, көрудің өткірлігін тексеру — осының бәрі бірнеше минут ішінде жүзеге асырылды. Анализ нәтижелері бойынша мамандар тиісті ұсыныстар беріп, қажет болған жағдайда толық тексерілу үшін клиникаға жолдама берді.
Іс-шараға қатысқан зейнеткер Сауле Ахметова өз сезімдерін жасыра алмады: «Мен жәрмеңкеге кәдімгідей өрік пен картоп алуға келдім. Ал мұнда дәрігерлер тұр екен. Қысымымды өлшетіп едім, жоғарылаған болып шықты. Дәрігер маған бірден не істеу керектігін түсіндіріп, қандай дәрі-дәрмек ішуге болатынын айтты. Ертең клиникаға барам. Мұндай акция өте керек, себебі клиникаға бару үшін кезекке жазылып, уақыт кетіреміз». Осындай жандарымен сөйлесулер іс-шараның тек медициналық емес, сонымен бірге адами мәнін де айқындайды.
Шымкент қаласы бойынша Әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры филиалының өкілі Динара Сейткалиева іс-шараның маңыздылығына ерекше тоқталды. «Біз халыққа медициналық көмекті қолжетімді ету үшін жұмыс жасаймыз. Кейде адамдар клиникаға баруға ерінеді немесе уақыттары жоқ дейді. Ал жәрмеңкеге бәрі келеді. Сондықтан біз де осында боламыз. Статистика бойынша, еліміздің тұрғындарының 40 пайыздан астамы созылмалы аурулармен ауырады, бірақ олардың жартысы ол туралы білмейді. Ерте анықтау — бұл адамды ауыр асқынулардан сақтайтын ең тиімді жол», — деді ол.
Шымкенттегі мұндай профилактикалық акциялардың тарихы бірнеше жылға созылады. Алғашқы «Денсаулық аралшығы» бастамасы 2019 жылы іске қосылып, сол кезден бері үдемелі дамып келеді. Бүгінде акциялар тек жәрмеңкелерде ғана емес, мектептерде, зауыттарда, мәдени орталықтарда және тіпті ашық аспан астындағы спорт алаңдарында да өткізіледі. Сарапшылардың бағалауынша, жыл сайын мұндай іс-шаралар аясында 15 000-нан астам шымкенттік медициналық тексеруден өтеді. Бұл — ауыр аурулардың алдын алудың ең тиімді жолдарының бірі.
Жалпы Қазақстан масштабында профилактикалық медицинаны дамыту бағдарламасы «Денсаулы Қазақстан» ұлттық жобасының ажырамас бөлігіне айналды. Мемлекет 2025–2030 жылдар аралығында профилактикалық медицинаға жұмсалатын қаражатты екі есе арттыруды жоспарлауда. Аймақтарда мобильді медициналық бригадалар саны артып, мамандарды ауылдық жерлерге жіберу тәжірибесі кеңеюде. Шымкент бұл бағытта елдегі үздік қалалардың бірі болып табылады.
Іс-шараның ізін суытпай жергілікті тұрғындар мен қоғамдық желілерде оң пікірлер жаюды бастады. Шымкент жастарының ерікті қозғалысы акцияны жалғастыру туралы ұсынысын мәслихатқа жіберген болатын. «Мұндай бастама жылда бірнеше рет өткізілсе, халықтың денсаулық сауаттылығы айтарлықтай артады. Бізге алдын алу керек, емдеу емес», — деп жазды қоғамдық белсенді Аян Мәмбетов өз парақшасында.
Медицина мамандары да бұл бастаманы ерекше бағалайды. Шымкент мемлекеттік медицина университетінің профессоры Нұрлан Байжанов мынадай пікір білдірді: «Профилактикалық акциялар — бұл тек дәрігерлерге ғана емес, бүкіл қоғамға арналған инвестиция. Бір адамды ерте кезеңде анықтап, емдеу — он есе арзан. Мұндай жобалар жүйелі сипат алса, бірнеше жыл ішінде ауруханаға жатқызу санын едәуір азайтуға болады». Бұл сөздер болашақта да осы бастаманың кеңейтілуіне негіз болуы тиіс.
Шымкенттің ауыл шаруашылығы жәрмеңкесі осылайша жай ғана сауда алаңынан халықтың денсаулығын нығайтуға арналған кешенді платформаға айналды. Азық-түлік пен дені саулық — бірін-бірі толықтыратын екі маңызды ұғым. Осы екеуін бір орында ұсыну — шымкенттіктердің ақылды шешімі болды. Алдағы уақытта мұндай акциялардың географиясы кеңейіп, Қазақстанның басқа қалалары да осы үлгіні өз тәжірибесіне енгізеді деп үміттенеміз.
