Болашақ инженерлер трансформатор өндірісімен бетпе-бет танысты: Шымкенттің жас буыны техникалық мамандықтарға жол ашты

3 қазан 2026 жыл күні Шымкент қаласының «Тассай» индустриялық аймағында орналасқан «ЭлектроЗаводСервис» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінде ерекше оқиға өтті. Қалалық Жастар саясаты басқармасына қарасты «Жастар ресурстық» орталығының бастамасымен ұйымдастырылған бұл экскурсияға академик Ә.Қуатбеков атындағы Халықтар достығы университетінің 60-қа жуық белсенді студенті қатысып, трансформатор өндірісінің жұмыс барысымен жақын арада танысуға мүмкіндік алды. Бұл шара жастарды отандық өнеркәсіп орындарымен таныстыру және техникалық мамандықтарға деген қызығушылықты оятуға бағытталған кең ауқымды жобаның бір бөлігі болып табылады.
Қазақстанда соңғы жылдары техникалық мамандықтарға деген сұраныс айтарлықтай өсуде. Ел экономикасы цифрлық трансформация мен индустриаландыру бағытын ұстанып, энергетика, машина жасау және электроника салаларында білікті кадрлар тапшылығы ерекше сезілуде. Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің мәліметтері бойынша, елімізде техникалық мамандықтар бойынша жыл сайынғы кадр тапшылығы он мыңдаған адамды құрайды. Шымкент — үш миллионнан астам халқы бар мегаполис ретінде — осы мәселенің шешімінде маңызды рөл атқара алатын өнеркәсіптік әлеуеті мол қала. «Тассай» индустриялық аймағы осы контексте қаланың технологиялық даму символына айналып отыр, мұнда отыздан астам өндірістік кәсіпорын жұмыс істейді және бес мыңнан астам жұмысшы тіршілік етеді.
«ЭлектроЗаводСервис» кәсіпорны Шымкенттің электротехникалық өнеркәсібінде бетке ұстар орын алады. Зауыт күш трансформаторларын, тарату трансформаторларын және арнайы электротехникалық жабдықтарды өндіреді. Өнімдері Қазақстан ішіндегі энергетикалық объектілерге, тұрғын үй кешендеріне және өнеркәсіп орындарына жеткізіледі. Кәсіпорынның бас инженері Нұрлан Сейтқалиев студенттермен кездесу барысында өндірістің ерекшеліктерін жан-жақты түсіндірді. «Біздің зауытта жұмыс жасау үшін тек дипломың болуы жеткіліксіз. Нақты дағдылар, өндірістің ішкі логикасын түсіну, жабдықпен тікелей жұмыс тәжірибесі керек. Сондықтан бізге дәл мұндай студенттік экскурсиялар өте қажет — бұл болашақ мамандармен алғашқы байланыс орнатудың ең тиімді жолы», — деді ол.
Экскурсия барысында студенттер трансформатор жасаудың барлық кезеңдерімен таныстырылды: шикізат таңдаудан бастап дайын өнімді сынаққа дейінгі жол. Олар мыс орамдарды орауды, магниттік өзектерді жинастыруды, майлы оқшаулауды қолдану технологиясын тікелей бақылады. Кәсіпорынның өндірістік желісінде жұмыс жасайтын мамандар студенттерге сұрақтарына жауап берді, жеке тәжірибелерімен бөлісті. Университеттің электроэнергетика мамандығының үшінші курс студенті Айгерім Сәрсенова бұл тәжірибені өзіне үлкен серпіліс берді деп бағалайды: «Оқулықта трансформатордың сызбасын жаттай беруге болады, бірақ мұнда тірі өндірісті көзіңмен көріп, ісін сынаған шеберден тікелей сұрап білген кезде барлығы мүлдем басқаша сезіледі. Мен бұл саланы кәсіп ретінде таңдауға одан сайын бекіндім».
Шымкент қаласы Жастар саясаты басқармасының жетекшісі Бауыржан Оспанов «Жастар ресурстық» орталығы арқылы жүзеге асырылып жатқан өндірістік экскурсиялар бағдарламасының маңыздылығын атап өтті. «Бізде мамандыққа бағдарлау — бұл тек кеңес беру ғана емес, нақты кәсіпорындармен тікелей байланыс орнату деген ұстаным бар. Жастар тек теорияда ғана емес, іс жүзінде де нені таңдап жатқанын түсінуі тиіс. «ЭлектроЗаводСервис» сияқты кәсіпорындар бізге осы мүмкіндікті береді», — деп атап өтті ол. Биыл осындай өндірістік экскурсиялар шеңберінде Шымкенттің алты ірі кәсіпорнына барлығы 400-ден астам студент барды.
Мамандар бұл бастамалардың ұзақмерзімді нәтиже беретіні туралы ауыз бірлікпен айтады. Қазақстанда жүргізілген зерттеулер бойынша, өндірістік объектілерге экскурсия жасаған студенттердің 30 пайызы кейіннен сол немесе жақын саладағы мамандықты тереңірек зерделеуге бет бұрады. Жастар арасында техникалық мамандықтарды таңдаушылардың үлесі соңғы бес жылда ел бойынша 12 пайызға өскен, дегенмен мемлекет белгілеген жоспар бойынша бұл өсімді тездету қажет. Халықаралық тәжірибе де осы бағытты қолдайды: Германияда «дуалдық оқыту» жүйесі арқылы студенттер оқу барысында тікелей зауытта тәжірибе өтетіндіктен, елдің инженерлік кадрлар тапшылығы мәселесі тиімді шешілген. Қазақстан осы үлгіні бейімдеп, жастар мен өнеркәсіп арасындағы алшақтықты жоюды мақсат еткен.
Экскурсия соңында «ЭлектроЗаводСервис» кәсіпорны мен Халықтар достығы университеті арасындағы ынтымақтастық туралы меморандум жасасу мүмкіндігі талқыланды. Болашақта студенттердің кәсіпорында өндірістік тәжірибеден өтуіне жол ашу, дипломдық жобаларды өндіріс мұқтаждықтарымен ұштастыру және үздік түлектерге жұмыс орны ұсыну мәселелері күн тәртібіне қойылды. Бұл студент Айгерім айтқандай нақты бір адамның тағдырына ғана емес, тұтас елдің технологиялық болашағына қатысты шешім. Шымкент — Қазақстанның оңтүстік өнеркәсіптік орталығы — жас инженерлердің, техниктердің және электрик мамандарының ұясына айналу жолында мақсатты қадамдар жасауда. Бүгінгі экскурсия осы үлкен жолдың шағын, бірақ мазмұнды белгісі болды.