«Таза Қазақстан»: Астанада 120 мың тұрғын және 10 мың ағаш — экоакция қалай өтті

«Таза Қазақстан»: Астанада 120 мың тұрғын және 10 мың ағаш — экоакция қалай өтті

26 сәуір 2026 жыл. Астана қаласында «Таза Қазақстан» республикалық ағаш отырғызу акциясы аясында барлық аудандарды қамтыған кең ауқымды көгалдандыру және абаттандыру жұмыстары өтті. Бұл оқиға елордалық акимат хабарлауынша, қаланың экологиялық болашағына бағытталған ірі қадамдардың бірі болды. Акция тек бір күндік шара емес, ол жылдар бойы жинақталған қоршаған ортаға деген ұжымдық жауапкершілік сезімінің нәтижесі ретінде бағаланды.

Акцияның алғышарттарын түсіну үшін тарихи контекске жүгіну маңызды. Астана — ең жас астаналардың бірі. Қала негізін 1997 жылы жаңа астана ретінде қалаған сәттен бастап, оның экологиялық инфрасрурытурасын дамыту мемлекеттік басымдыққа айналды. Алайда қалпына келмейтін даланың желдері мен континенталдық климаттың қатаңдығы қаланың жасыл желегін сақтауды ерекше күрделі міндетке айналдырды. Соңғы жылдары климаттың өзгеруіне байланысты жаздың жоғары температурасы мен ылғалдың тапшылығы елорданың экожүйесіне айтарлықтай қысым жасай бастады. Осы тұрғыдан алғанда, «Таза Қазақстан» акциясы — жай ғана жоспарлы шара емес, нағыз қажеттіліктен туындаған бастама.

Биылғы акцияға қатысқандар саны рекордтық деңгейге жетті: 120 мыңнан астам тұрғын және 3 500-ден астам кәсіпорын, ұйым мен мекеме жұмылдырылды. Шарада жұмыс істеген 930-дан астам мамандандырылған техника бірліктері тиімді ұйымдастырудың дәлелі. Акцияға қатысқандар арасында мәдениет қайраткерлері, құрылыс компаниялары, қоғамдық белсенділер, кәсіпорын қызметкерлері, ОСИ мен КСК өкілдері, шағын және орта бизнес иелері, волонтерлер мен студенттер болды. Бұл шара — барлық қоғамдық топтарды біріктіре алған сирек кездесетін жалпыхалықтық мобилизацияның мысалы. Акция барысында 2 400-ден астам аулалық аумақ, 100-ден астам парк пен сквер тазартылып, жайластырылды.

«Мен бүгін жұмысқа шыққым келмегенде де шықтым, себебі ертең балаларым осы парктерде ойнайды», — деді акцияға қатысқан волонтер, жергілікті университет студенті Айгерім Смайылова. Оның сөздері шараның рухын жақсы сипаттайды: бұл жоғарыдан берілген тапсырма емес, халықтың ішкі жауапкершілік сезімінен туған қозғалыс. Ағаш отырғызу бойынша нақты нәтиже де айтарлықтай — қала бойынша 10 000 ағаш отырғызылды. Сонымен қатар 150 тонна қоқыс жиналып, тасып шығарылды — бұл тек экологиялық мәнге ие емес, қала бейнесін жаңартудың да нақты белгісі.

Акция барысында алынған нәтижелер биылғы жылдың жалпы жоспарымен тікелей байланысты. Астана акимы Женис Қасымбек бұрын елорданы абаттандырудың кешенді жоспарын жариялаған болатын. Оған сәйкес биылғы жылы 173 қоғамдық және аулалық аумақ жайластырылады, ал жасыл өсімдіктердің жалпы саны 1,1 миллионнан асады — бұл тұқымдар, бұталар, гүлдер мен ағаштарды қамтиды. Бұл цифрлар Астананың соңғы онжылдықтағы ең ірі экологиялық инвестициясы болып табылады. Эксперттердің айтуынша, 1,1 миллион жасыл өсімдік қаланың жылу аралын едәуір азайтып, ауаның сапасын жақсарта алады. Бір есептеуге сүйенсек, бір жетілген ағаш жылына шамамен 22 килограмм көміртегі диоксидін сіңіреді.

Акцияның ең назар аударарлық инфрақұрылымдық жобасы — «Самал» паркінің заманауи кешенге айналдыру жоспары. Бұл жерде спорт алаңдары, су қоймасы, серуендеу жолдары, жаяу жүргіншілер көпірі, балалар ойын алаңдары және белсенді демалыс аймақтары салынбақ. Парк семьялық, спорттық және мәдени демалысқа арналған көп функциялы кеңістікке айналады. Қала сәулетшілері мен урбанистер бұл жобаны Астанадағы ірі кентті жоспарлаудың жаңа деңгейіне өту ретінде бағалайды. Ұқсас модельдер — Сингапур мен Вена сияқты қалаларда — қаланың экономикалық тартымдылығын арттырып, тұрғындардың өмір сапасын едәуір жақсартқаны дәлелденген.

Экологиялық мәселе бүгін жай ғана қоршаған ортаны қорғау мәселесі емес — ол қоғамның ұзақмерзімді денсаулығы мен экономикалық орнықтылығының кілті. Astana Hub зерттеулеріне сәйкес, жасыл аймақтарға жақын орналасқан тұрғын үйлердің нарықтық бағасы орташа есеппен 15–20 пайызға жоғары болады. Бұл — экологиялық инвестицияның тікелей экономикалық нәтиже беретінінің айғағы. «Таза Қазақстан» акциясы осы өзара байланысты жақсы түсінетін саясатты іске асырудың нақты мысалы ретінде танылуда.

«Таза Қазақстан» акциясы аяқталған жоқ — ол жаңа серпін алды. Бір күндік шараның артында тереңірек мағына жатыр: қала мен оның тұрғындарының болашаққа деген ортақ жауапкершілігі. 120 мың адамның бір мақсат төңірегіне жиналуы — бұл елорданың азаматтық жетілгендігінің белгісі. Ағаш отырғызу — тек техникалық іс-шара емес, ол келер ұрпаққа деген сыйлық. Астана бүгін отырғызған 10 000 ағаш ертең жеке-жеке орман болып, қаланың тынысы мен жүрегіне айналатынына сенімді. Экоакция жалғасады — және оның жемісін тек бүгінгілер емес, болашақ ұрпақтар да татады.