Туркестан — халықтық спорттың қасиетті орталығына айналды: VIII Халық ойындары салтанатты ашылды

16 маусым 2026 жылы Туркестан қаласында Қазақстан Республикасының VIII Халық ойындарының салтанатты ашылу рәсімі өтті. «Керуен-Сарай» туристік кешенінде өткен бұл ғажайып шараға ел аймақтарынан жиналған 2300-ден астам спортшы мен жаттықтырушы қатысты. Ұлттық дәстүр мен заманауи технологияның бірігуінен туындаған тамаша мереке Туркестанды Қазақстанның спорттық астанасына айналдырды.
Халық ойындарының тарихы тәуелсіздіктің алғашқы жылдарына барып тіреледі. 1998 жылдан бері үздіксіз өткізіліп келе жатқан бұл жарыстар — жай ғана спорттық іс-шара емес, ол тәуелсіз Қазақстанның рухани тірегіне айналған ұлттық дәстүрдің жарқын бір бөлшегі. Осы жылдар ішінде Халық ойындары мыңдаған азаматты спортпен айналысуға тартып, бірнеше буын чемпиондардың тәрбиеленуіне негіз болды. Алғашқы жылдары скромный форматта өткізілген бұл жарыстар бүгін республикалық деңгейдегі ірі оқиғаға айналды. Сегізінші рет өткізіліп отырған Халық ойындары Туркестан аймағының спорт инфрақұрылымының дамуы мен ел бойынша спорттық қозғалыстың тереңдегенін айқын дәлелдейді.
Ашылу рәсімінде Түркістан облысының әкімі Нұралхан Күшеров пен Қазақстан Республикасының туризм және спорт министрлігінің спорт және дене шынықтыру істері жөніндегі комитетінің төрағасының орынбасары Аманбай Нұрмұхамбетов сөз сөйледі. Аймақ басшысы өзінің кіріспе сөзінде облыстың спорт саласындағы жетістіктеріне тоқталды: «Қасиетті Туркестанға қош келдіңіздер! VIII Халық ойындары — бұл бұқаралық спорттың дамуына және салауатты өмір салтының насихатталуына ықпал ететін үлкен спорт мерекесі. Бүгінде Түркістан облысында 89 мыңнан астам спортшы 62 түрлі спортпен айналысады, ал дене шынықтырумен халықтың 43 пайыздан астамы қамтылған» деді Нұралхан Күшеров. Облыста жаңа спорттық нысандар тұрғызылып жатқандығы, республикалық және халықаралық деңгейдегі жарыстарды өткізуге барлық мүмкіндік жасалғандығы туралы да айтылды.
Спорт және дене шынықтыру комитеті төрағасының орынбасары Аманбай Нұрмұхамбетов Халық ойындарының мемлекеттік маңызын атап өтіп, оны ел басшысының тапсырмалары аясында жүзеге асырылып жатқан бұқаралық спортты дамыту бағдарламасының ажырамас бөлігі ретінде сипаттады. «Халық ойындары — республикалық ең ірі жарыстардың бірі. Олар 1998 жылдан бері үздіксіз өткізіліп, тәуелсіз Қазақстанның спорт тарихында ерекше орын алады. Бүгін барлық аймақтардың өкілдері жарысқа қатысуда, бұл Қазақстандағы спорттың даму деңгейінің жоғары екенін дәлелдейді. Халық ойындары — тек жеңіс үшін күрес қана емес, ол бірліктің, достықтың және отансүйгіштіктің мерекесі» деді ол. Сонымен бірге Түркістан облысының әкімдігіне осынау ауқымды шараны жоғары деңгейде ұйымдастырғаны үшін алғыс білдірілді.
Биылғы VIII Халық ойындарында спортшылар он түрлі пән бойынша бақ сынасады: 3х3 баскетбол, волейбол, шахмат, тоғызқұмалақ, қазақ күресі, үстел тенисі, футзал, асықату, армрестлинг және гиря спорты. Бұл пәндер тізімі ерекше назар аударарлық: оның ішінде ұлттық ойындар — тоғызқұмалақ, қазақ күресі, асық ату — аса маңызды орын алады. Бұл Халық ойындарының тек спорттық емес, мәдени-этникалық мақсатты да алдыңа қоятынын айқын көрсетеді. Ұлттық ойындарды жас буынға жеткізу, оларды заманауи спорт түрлерімен бірге дамыту — бұл Қазақстанның мәдени-спорттық саясатының басым бағыты болып саналады. Жарыстар 20 маусымға дейін жалғасады.
Ашылу рәсімінің өзі де ерекше мәнге ие болды. Командалардың сулы парадынан бастап театрландырылған қойылымдар, этно-фольклорлық композициялар мен белгілі өнерпаздардың сахналық шығармашылығына дейін барлығы Туркестан мерекесіне айрықша жарқын бояу беріп, қонақтар мен жарысқа қатысушылардың жүрегінде ұмытылмас із қалдырды. «Мен осы жарысқа алты жылдан бері дайындалып келемін. Туркестанда өтуі оған қосымша мән береді. Бұл — тарих аясындағы спорт» деді Алматы облысынан келген қазақ күресінің ардагер шебері Серік Байжанов. Оның сөздері мерекенің рухын толық сипаттайды.
Туркестан қаласының бұл жарысқа ие болуы кездейсоқ емес. Тарихи тамыры терең, Орта Азия мәдениетінің нағыз бесігі болып табылатын Туркестан бүгінде заманауи спорт инфрақұрылымымен де жарыса дамып келеді. Биылғы ойындар — бұл қалаға деген сенімнің айқын белгісі. Мамандардың бағалауынша, мұндай ірі іс-шаралар аймақтық туризмнің дамуына да оң әсер етеді: облысқа ағылатын спортшылар, қонақтар мен тілшілер жергілікті экономиканы жандандырады, Туркестанның халықаралық имиджін нығайтады. Облыс басшылығының болашаққа бағытталған жоспарлары да осы серпіннің жалғасы ретінде қабылдануда.
Халық ойындарының алдағы болашағына қатысты сарапшылар да өз ойларын ортаға салды. Тәуелсіз спорт талдаушысы Қанат Сейітқали пікіріне жүгінсек: «VIII Халық ойындары — бұл тек жарыс емес, болашақ чемпиондар үшін алтын алаң. Аймақтарда жасырын жатқан таланттар осы жарыс арқылы республикалық назарға ілігеді. Мемлекеттің бұқаралық спортқа жасаған инвестициясы тікелей осы іс-шаралар арқылы нәтиже береді». Шынында да, Халық ойындарының тарихына үңілсек, бірнеше олимпиада чемпионының өз жолын дәл осы жарыстардан бастағанын байқауға болады. Бұл дәстүрдің жалғасуы — Қазақстан спортының өсіп-өркендеуінің кепілі. VIII Халық ойындары Туркестанда бастау алып, бүкіл ел бойынша спортқа деген сүйіспеншілікті одан әрі арттырады деп күтілуде.