Шымкент тұрғындарына үміт сыйлаған бағдарлама: 30 отбасы жаңа баспанаға иелік етті

17 қазан 2026 жыл. Шымкент қаласында тағы бір салтанатты сәт орын алды — сатып алу құқығымен жалға берілетін тұрғын үй бағдарламасы аясында 30 отбасыға жаңа пәтерлердің кілттері табысталды. Асар-2 шағынауданындағы заманауи көп қабатты үйлерде орын алған бұл іс-шараға қала әкімі Ғабит Сыздықбеков жеке қатысып, жаңа баспана иелерін шын жүректен құттықтады. Бұл оқиға Оңтүстік Қазақстанның ең ірі қаласында тұрғын үй мәселесін шешудегі жүйелі жұмыстың жемісті жалғасы болып табылады.
Қазақстанда тұрғын үй мәселесі ондаған жылдар бойы әлеуметтік саясаттың өзекті бағыттарының бірі болып келеді. Шымкент сынды миллионнан астам тұрғыны бар мегаполисте баспана тапшылығы ерекше өткір сезіледі. Статистикалық деректерге жүгінсек, республика бойынша тұрғын үй кезегінде тұрған азаматтардың саны жүз мыңдаған адамды құрайды, оның едәуір бөлігі осы қалаға тиесілі. Атаулы әлеуметтік топтар — мүгедектігі бар азаматтар, ерекше қажеттіліктері бар балаларды тәрбиелейтін отбасылар мен толық емес отбасылар — нарықтық жағдайда жеке баспана сатып алу мүмкіндігінен мүлде айырылып қалатыны белгілі. Дәл осы категориялар бүгінгі бағдарламаның бірінші кезектегі ұтымды жандары болып есептеледі.
Сатып алу құқығымен жалға берілетін тұрғын үй моделі — мемлекеттің халыққа ұсынып отырған ең икемді шешімдерінің бірі. Бұл тетік бойынша отбасы алдымен белгіленген жалдау ақысын төлей отырып пәтерде тұрады, ал белгілі бір мерзімнен кейін оны толық меншікке сатып алуға мүмкіндік алады. Шымкент тұрғыны, үш баланың анасы Айгүл Сейітқали бүгінгі іс-шарада алған әсерін жасырмады: «Мен бұл күнді бірнеше жыл күттім. Жалдамалы пәтерден пәтерге көшіп жүрдік, балалар тұрақты орта таба алмады. Ал енді өз үйіміз бар — бұл тек бір кілт емес, бұл біздің болашағымыз». Мұндай сезім — бүгін кілт алған отбасылардың барлығының ортақ толғанысы.
Асар-2 шағынауданында орналасқан бұл үйлер қолданыстағы заманауи құрылыс нормалары мен стандарттарына сәйкес тұрғызылған. Ғимараттар инженерлік-коммуникациялық инфрақұрылымға толық қосылған: жылу, су, газ және электр жүйелері жоғары сапалы деңгейде орнатылған. Шағынаудан аумағының өзінде де тиісті жайлылық жасалған — жол қатынасы, балабақша мен мектепке жақындығы, дүкендер мен тұрмыстық қызмет орталықтарының болуы жаңа тұрғындарға қолайлы өмір сүру жағдайын қамтамасыз етеді. Қала әкімі Ғабит Сыздықбеков іс-шарада сөйлеген сөзінде: «Шымкент — тез дамып келе жатқан қала. Біздің міндетіміз — осы дамуды әрбір отбасы сезінетіндей етіп ұйымдастыру. Бүгін кілт алған 30 отбасы — тек статистика емес, бұл нақты адамдардың нақты өзгерген өмірі», — деп атап өтті.
Тұрғын үй саясаты саласындағы сарапшылар бұл бағдарламаның маңыздылығын жоғары бағалайды. Оңтүстік Қазақстан өңіріндегі урбанистика зерттеушісі Марат Өмірбеков пікірінше, мемлекеттік жалдамалы тұрғын үй институтының дамуы — ұзақ мерзімді перспективада нарықтық бағалардың шарықтауын тежейтін тиімді тетік: «Мемлекет осы бағдарламалар арқылы жалдау нарығына да, сатып алу нарығына да реттеуші ықпал жасайды. Халықтың осал топтары арзан баламаға ие болса, жеке нарыққа да солқылдақ сұраныс азаяды, бағалар тұрақтанады». Экономикалық тұрғыдан да, әлеуметтік тұрғыдан да мұндай бағдарламалардың мультипликативтік әсері айқын байқалады.
Тарихи тұрғыдан алып қарасақ, Қазақстанда тұрғын үй бағдарламаларының ірі мемлекеттік деңгейде жолға қойылуы 2000-жылдардың басынан бергі үрдіс. «Нұрлы жол», «Бақытты отбасы», «Шаңырақ» секілді бірқатар бағдарламалар арқылы республика бойынша жүз мыңдаған отбасы баспана мәселесін шешті. Алайда жылдам урбанизация мен халық санының өсуі жағдайында қажеттілік те үздіксіз артып отырады. Шымкент — Алматы мен Астанадан кейінгі ел халқының шоғырланған үшінші ірі орталығы ретінде — тұрғын үй тапшылығын ерекше сезінетін мегаполис болып қала береді. Осы тұрғыда Асар-2 шағынауданындағы жаңа үйлер кішігірім, бірақ нақты және мазмұнды қадам болып саналады.
Бағдарламаны іске асыру барысында қоғамдық тарапта да оң пікірлер қалыптасуда. Жергілікті белсенділер мен азаматтық қоғам өкілдері тізімді жасаудағы ашықтықты, атаулы топтарға назар аударылуын жақсы баға береді. «Ең бастысы — мүгедектігі бар адамдарды, жалғызбасты аналарды ұмытпаған», — дейді Шымкент тұрғынтанушылар қоғамдастығының мүшесі Жазира Дүйсенова. Дегенмен сарапшылар кезек тізімінің ұзындығы мен ұсынылатын пәтерлер санының арасындағы айтарлықтай алшақтыққа да назар аударады. Бұл — бағдарламаны кеңейту мен жылдамдату қажеттілігін бір кезекте еске салатын маңызды сигнал.
Шымкент қала әкімдігінің мәліметтері бойынша, алдағы кезеңде де сатып алу құқығымен жалға берілетін тұрғын үй бағдарламасы аясында кілт тапсыру рәсімдері жалғаса береді. Жаңа ғимараттар салу жоспарлары да іске асырылу үстінде. Барлық мүдделі азаматтарға тиісті мемлекеттік орган — Шымкент қалалық тұрғын үй басқармасына жүгінуге болады. Отбасы санының өсуі, жастардың белсенді қалаға ағылуы мен қолжетімді баспанаға деген тұрақты сұраныс — бұл бағытта жұмысты тоқтатуға мүмкіндік бермейтін шындық. Бүгінгі 30 отбасының қуанышы — ертеңгі жүздеген отбасының үміті.