Американдық сарапшы: Түркістан мен Шымкент әуежайлары АҚШ стандарттарынан асып түседі
Американдық сарапшы: Түркістан мен Шымкент әуежайлары АҚШ стандарттарынан асып түседі
Қазақстанның Авиация әкімшілігінің жаңадан тағайындалған басшысы Майкл Дэниел Түркістан мен Шымкент әуежайларын аралап шыққаннан кейін, 23 мамыр 2026 жыл күні өткен Үкімет отырысында еліміздің өңірлік авиация инфрақұрылымына жоғары баға берді. Американдық маманның бұл пікірі отандық авиация саласы үшін маңызды оқиғаға айналды, өйткені халықаралық тәжірибесі мол сарапшының оң бағалауы Қазақстанның авиация саласындағы табыстарын тағы бір мәрте растады.
Майкл Дэниел — авиация саласындағы көпжылдық тәжірибесі бар американдық маман. Оның ААК басшысы лауазымына тағайындалуы өзінен өзі авиация саласындағы халықаралық ынтымақтастықтың тереңдегенін білдіреді. Бұл тағайындау Қазақстанның авиациялық стандарттарды халықаралық деңгейге жеткізу және елдің транзиттік әлеуетін арттыру жолындағы саясатының бір бөлігі болып табылады. Шымкент — оңтүстіктің ірі мегаполисі, ал Түркістан — мәдени астана ретінде соңғы жылдары қарқынды дамып, аймақтық авиатасымалдаудың маңызды тораптарына айналды.
Үкімет отырысында сөз алған Майкл Дэниел өзінің жеке бақылауларымен бөлісті. «Түркістан мен Шымкент әуежайларына барған кезімде жолаушыларға қызмет көрсету сапасы мені өте таңқалдырды. Менің пікірімше, екі әуежай да Америка Құрама Штаттарындағы дәл осындай өлшемдегі әуежайлардың стандарттарына сәйкес келеді немесе одан асып түседі», — деді ол. Бұл сөздер отырысқа қатысқандарды ерекше толқытты: АҚШ-тың авиация инфрақұрылымы дүниежүзінде үлгі ретінде қабылданатыны баршаға мәлім. Ол елдің аймақтық әуежайлары да жолаушыларға ыңғайлылық, тазалық, навигация және сервистің жоғары деңгейімен ерекшеленеді. Осы фонда Шымкент пен Түркістан нысандарына берілген баға сала мамандары арасында кең талқы туғызды.
ААК «Best Airport Service» атты бастамасын іске асыру шеңберінде Қазақстанның өңірлік әуежайларында жүйелі мониторинг жүргізіп келеді. Бастама барысында жолаушыларға сауалнама жүргізіледі, ана мен бала бөлмелерінің бар-жоғы мен жай-күйі тексеріледі, қызмет стандарттарына сәйкестік бағаланады. Әр әуежайда бұл шараларды жүзеге асыру мерзімі шамамен алты айды құрайды. 2025 жылы бастама Ақтау, Қостанай, Ақтөбе және Орал әуежайларын қамтыды. 2026 жылы бағдарлама Қарағанды, Семей және Қызылорда әуежайларына кеңейтіледі. Бастаманың тағы бір маңызды жағы — ол тек техникалық тексеруден тұрмайды, сонымен бірге қызметкерлердің жауапкершілігін арттырады, ұжымда өзгерістерге ұмтылу мәдениетін қалыптастырады.
Сарапшылардың пікірінше, Қазақстанның өңірлік әуежайларының дамуы ел экономикасы үшін стратегиялық маңызға ие. Тұрмыс деңгейінің көтерілуіне байланысты авиатасымалдауға деген сұраныс жыл сайын өсуде. Орталық Азия аймағының геосаяси маңыздылығы артқан сайын, Қазақстанның транзиттік елге айналу мүмкіндігі де ұлғаюда. Бұл тұрғыда Шымкент секілді іргелі қалалардың заманауи авиаинфрақұрылымға ие болуы тасымалдаушы авиакомпаниялар үшін де, туристік ағын үшін де ерекше маңызды. Өңірлік экономиканың дамуы авиатасымалдың тікелей серіктесі болып табылады — бұл байланысты жаңа инвестициялар да, жаңа бағыттардың ашылуы да растап отыр.
Жолаушылардың хабарлаған тәжірибелері де назар аударарлық. Шымкент әуежайы арқылы жиі ұшатын іскери саяхатшылар кезіндегі тығырыққа толы күтуге қарағанда бүгінгі тәртіптілік пен ыңғайлылықты атап өтеді. Жыл сайын жүздеген мың қажылықшы мен дінбасылардың Түркістаннан өтетінін ескерсек, Түркістан әуежайының қарқынды дамуы ерекше маңызға ие. Туристер мен зиярат жасаушылар үшін бірінші таныс болатын орын — дәл осы әуежай. Демек, оның сапасы тек логистикалық емес, имиджтік тұрғыда да маңызды.
ААК тарапынан авиация саласы өкілдеріне жолаушылардың құқықтары бұзылған жағдайда айыппұл салынатындығы да ескертілді. Бұл реттеуші шара нарықтағы жауапкершілікті арттырып, қызмет сапасын ынталандырады. Сала сарапшылары бұл тетікті дұрыс деп бағалайды: тек мониторинг жеткіліксіз, санкциялар механизмі де жұмыс жасауы тиіс. Ал жолаушыларды қорғаудың нақты тетіктері бар елдердің тәжірибесі мұндай жүйенің тиімділігін дәлелдейді. Осы тұрғыда Майкл Дэниелдің халықаралық тәжірибесі ААК-ке жаңа реттеуші тәсілдерді енгізуде маңызды рөл атқаруы мүмкін.
Жалпы алғанда, халықаралық авиация маманының аузынан шыққан оң баға — бұл тек бір сөйлем ғана емес, ол Қазақстанның авиация саласындағы жүйелі реформалардың жемісін көрсетеді. Шымкент пен Түркістан әуежайлары бүгін тек өңірлік тораптар ғана емес, олар еліміздің беделін халықаралық аренада қалыптастыратын нысандарға айналуда. Алда — Қарағанды, Семей, Қызылорда. Бастама кеңейген сайын Қазақстан авиациясының жолаушыға ыңғайлы, заманауи және бәсекеге қабілетті жүйеге айналуы тиіс. Майкл Дэниелдің пікірі — осы жолдағы маңызды растау белгісі.
