Шымкент тұрғындарының қуанышты шаңырағы: 40 отбасы жаңа баспанаға иелік етті

5 тамыз 2026 жылы Шымкент қаласы тағы бір мерекелі оқиғаға куә болды — баспана кезегінде ұзақ жылдар бойы үміт отын өшірмеген 40 отбасы сол күні өздерінің жаңа пәтерлерінің кілтін қолдарына алды. Бозарық шағынауданындағы заманауи үйлерде өтілген кілт тапсыру рәсімін қала әкімі Ғабит Сыздықбеков жеке өзі басқарды. Бұл сәт тек ресми шара ғана емес, ол — ондаған жылдар бойы жеке төбесіз өмір сүрген отбасылар үшін нағыз өмірлік бетбұрыс болды.
Мемлекеттің тұрғын үй саясаты соңғы жылдары айтарлықтай жандана түсті. Жалға беру және кейіннен сатып алу құқығымен ұсынылатын бағдарлама — әсіресе қоғамның осал топтарына баспана беруге бағытталған ең тиімді механизмдердің бірі ретінде танылып отыр. Бұл бағдарламаның ерекшелігі — отбасылар алдымен пәтерді жалдамалы негізде пайдаланып, уақыт өте толықтай өз меншігіне айналдыра алады. Бастапқы алғышарттары шамалы отбасылар үшін бұл мүмкіндік — нарықтық баспанаға қол жеткізудің ең қолайлы жолы. Шымкент қаласы осы бағыт бойынша Қазақстанның ірі қалалары арасында алдыңғы орындардың бірін бекемдеп отыр.
Пәтерлерге иелік еткендердің арасы әлеуметтік тұрғыдан барынша мұқтаж санаттардан тұрады: көп балалы отбасылар, толық емес отбасылар, мүгедектігі бар азаматтар, ерекше балаларды тәрбиелеп отырған ата-аналар, сондай-ақ жетім және ата-анасының қамқорлығынсыз қалған балалар. Дәл осы топтардың баспана мәселесі жалпы қоғамдық маңызды болып саналады, өйткені олардың тұрмыстық жағдайы отбасының психологиялық климатына, балалардың оқу үлгеріміне және денсаулық жағдайына тікелей ықпал етеді. Кезекте ұзақ тұрғаны үшін кілт алған Айгүл Нұрмағамбетова өз сезімін жасыра алмады: «Он үш жыл кезекте тұрдым. Балаларым жалдамалы пәтерде өсті. Бүгін өз үйімізге кіреміз — бұл сезімді сөзбен жеткізу қиын», — деді ол жылтыраған көздерімен.
Бозарық шағынауданы соңғы бірнеше жыл ішінде Шымкенттің ең жедел дамып жатқан аймақтарының біріне айналды. Жаңа тұрғын үй кешендері қолданыстағы барлық техникалық және санитарлық нормаларға сәйкес пайдалануға берілді. Үйлер заманауи инженерлік инфрақұрылыммен — газбен, сумен, электр жүйесімен, жылу желісімен — толықтай қамтамасыз етілген. Шағынаудан аумағында балалар алаңдары, жаяу жүргіншілер жолдары мен жасыл аймақтар жайластырылуда. Тұрғыны болашақ тұрған отбасылардың жанына мектеп, балабақша және медициналық пункттің жақындығы да айрықша артықшылық болып есептеледі. Қала бас архитекторының орынбасары Дәурен Əбілов бұл жобаны аймақтың кешенді дамуына сай жоспарланған нысан ретінде сипаттады: «Біз тұрғын үй ғана тұрғызып қоймаймыз — тіршілік ортасын жасап жатырмыз».
Қазақстанда тұрғын үй мәселесі ұзақ жылдар бойы өткір күн тәртібінде тұрды. Статистикалық деректерге сүйенсек, елімізде тұрғын үй кезегінде тұрғандардың жалпы саны жүздеген мыңдарды құрайды. Шымкент — үш миллионнан асқан халқымен Орталық Азиядағы ірі мегаполистердің бірі. Қаланың жылдам өсуі тұрғын үй қажеттілігін де шапшаң арттыруда. Мамандардың бағалауынша, ағымдағы жылдың өзінде Шымкент бойынша жаңа тұрғын үй бағдарламалары аясында мыңнан астам отбасы пәтер алуы тиіс. Бұл — кезекті қысқарту мен халықтың тұрмысын жақсарту жолындағы жүйелі жұмыстың нақты жемісі. Экономист Самат Дүйсенов осы бағдарламаның маңыздылығын былайша бағалайды: «Жалдамалы-сатып алу механизмі дұрыс жолға қойылса, ол ипотеканың балама моделіне айналады. Бастапқы жарнасы жоқ, пайыз мөлшерлемесі қолайлы — бұл нарықтан ысырылып қалған адамдарға нақты мүмкіндік береді».
Кілт тапсыру рәсімінде сөз алған қала әкімі Ғабит Сыздықбеков бұл шараның жай ғана бюрократиялық тапсырма емес, мемлекеттің азаматтар алдындағы нақты жауапкершілігі екенін атап өтті. «Кезекте тұрған адамдардың санын азайту — біздің ең басты міндеттеріміздің бірі. Бүгінгі 40 отбасы — бастама ғана. Жыл соңына дейін тағы бірнеше кезең өтеді», — деп мәлімдеді ол. Қала басшылығы осы жылы жалпы 300-ден астам отбасын баспанамен қамтуды мақсат етіп қойған. Аймақтық бюджеттен тұрғын үй бағдарламасына бөлінген қаражаттың мөлшері де соңғы үш жылда екі есеге артқан — бұл саяси еріктің бар екенінің айқын белгісі.
Тұрғын үй саясатының тиімділігін арттыру — тек Шымкент үшін ғана емес, бүкіл Қазақстан үшін стратегиялық мақсат. Зерттеушілер мен тұрғын үй саласының сарапшылары мемлекеттік бағдарламалардың барынша ашық және кезекті бақылаудың жоғары болуы жағдайында ғана нәтижелі болатынын үнемі ескертіп келеді. Шымкент тәжірибесі басқа облыс орталықтары үшін де үлгі бола алатын модель ретінде қарастырылуда. Өйткені мұнда қоғамның ең осал тобын — мүгедектерді, жетімдерді, көп балалы отбасыларды — басымдықпен баспанамен қамтамасыз ету принципі жүйелі ұстанылуда. Бүгінгі 40 отбасының қуанышы — ол жалпы халыққа берілген үміт сигналы: мемлекет кезекті ұмытпайды, уәде берсе — орындайды.