«Бозарық» индустриялық аймағында кондитерлік алып: «Altay Food Gida Qazaqstan» зауыты өндірісті қарқындатты

28 қыркүйек 2026 жыл. Оңтүстік Қазақстан өңірінің экономикалық картасында жаңа өнеркәсіптік нысан берік орнықты — «Altay Food Gida Qazaqstan» жауапкершілігі шектеулі серіктестігі «Бозарық» индустриялық аймағында кондитерлік өнімдер өндіретін заманауи зауытын толық іске қосты. Жалпы инвестиция көлемі 3 285 миллион теңгені құраған бұл жоба ауқымы мен стратегиялық маңызы жағынан аймақтағы соңғы жылдардағы ең ірі өнеркәсіптік бастамалардың бірі ретінде бағаланып отыр.
Жобаның тарихы бірнеше жыл бұрын басталады. Тамақ өнеркәсібі саласында белсенді позицияны иеленіп келе жатқан «Altay Food Gida Qazaqstan» ЖШС-і Қазақстан нарығының кондитерлік өнімдерге деген сұранысының жыл сайын орташа 8–12 пайызға өсіп жатқанын назарға ала отырып, отандық өндірісті дамыту бағытын таңдады. Ел ішінде тұтынылатын кондитерлік өнімдердің едәуір бөлігі импорт арқылы жабылып келгені белгілі: статистика бойынша бірнеше жыл бұрын бұл үлес жалпы тұтынудың 40 пайызына жеткен кездері де болды. Дәл осы олқылықты жою мақсатында жоба авторлары «Бозарық» аймағындағы алаңды таңдап, жан-жақты зерттеу жүргізгеннен кейін ірі масштабты кәсіпорын салуға кірісті.
Құрылыстың бірінші кезеңі 2024 жылғы 22 желтоқсанда ресми түрде аяқталды. Бұл кезеңге 700 миллион теңге инвестиция бағытталып, зауыттың негізгі инфрақұрылымы мен өндірістік корпустарының іргетасы қаланды. Сарапшылар сол кезеңнің өзінде-ақ жобаның тиімділігін жоғары бағалаған болатын. «Бұл тек бір кәсіпорынның іске қосылуы ғана емес — бұл аймақтың өнеркәсіптік потенциалын жаңа деңгейге шығаратын жүйелі қадам», — деп атап өтті аймақтық өнеркәсіп және инфрақұрылым департаментінің сарапшысы Мұрат Әлімов сол кезде. Екінші кезеңде өндірістік желілер толық жарақталып, зауыт барлық қуатымен жұмыс істей бастады. Бүгінгі күні кәсіпорын жылына 5 000 тонна дайын кондитерлік өнім шығаруға есептелген өндірістік қуатымен жұмыс атқаруда.
Жоба аймақ үшін тек экономикалық тұрғыдан ғана емес, әлеуметтік тұрғыдан да аса маңызды. Зауыттың іске қосылуымен бірге 200 жаңа тұрақты жұмыс орны пайда болды. Бұл — жергілікті халық үшін, әсіресе жастар мен отбасы асыраушылар үшін нақты мүмкіндік. «Біз осы зауытқа өтінім бергенімізде мұндай жылдам нәтижеге қол жеткізіледі деп ойламаған едік. Жергілікті тұрғын ретінде жұмыс орнының ашылуы — өміріміздегі үлкен өзгеріс», — дейді зауытта технолог болып жұмысқа орналасқан Айгүл Нұрланова. Жалпы статистикаға жүгінсек, Қазақстанда тамақ өнеркәсібі секторы соңғы бес жылда жалпы өнеркәсіптік жұмыс орындарының 14 пайызын қамтамасыз еткен — бұл елеулі үлес.
«Altay Food Gida Qazaqstan» зауытының іске қосылуы тек жергілікті деңгейдегі жетістік емес, Қазақстанның ұлттық индустрияландыру саясатының жемісі де болып табылады. Елде жүргізіліп жатқан «Бизнестің жол картасы» және өңдеуші өнеркәсіпті дамытуға бағытталған мемлекеттік бағдарламалар инвесторларды қолдау, жеңілдікті несие беру, инфрақұрылымды дамыту сияқты тетіктер арқылы ірі жобаларды жүзеге асыруға қолайлы жағдай туғызды. «Бозарық» индустриялық аймағы осы тұрғыдан алғанда бірнеше жыл ішінде шын мәніндегі өнеркәсіптік кластерге айналды: бүгінде аймақта тамақ, жеңіл және химия өнеркәсібі салаларын қамтитын ондаған кәсіпорын жұмыс жасайды.
Кондитерлік нарық бойынша шолуға жүгінсек, Қазақстанда шоколад, карамель, печенье, торт және басқа да кондитерлік өнімдерге деген тұтынушылық сұраныс тұрақты өсу үстінде. Халықаралық зерттеу агенттіктерінің болжамдары бойынша 2030 жылға дейін Орта Азия аймағында кондитерлік өнімдер нарығының көлемі 1,5 есеге өсуі күтілуде. Осы ретте жылына 5 000 тонна өнім шығара алатын зауыттың нарықтағы орны стратегиялық тұрғыдан тиімді болмақ. Кәсіпорын алдағы кезеңде өндіріс ассортиментін кеңейтіп, сыртқы нарықтарға — атап айтқанда ТМД елдеріне — шығу жоспарларын да қарастыруда. Бұл экспорттық бағыт ел үшін валюталық түсім қайнарын арттырудың да маңызды резерві бола алады.
Өңір әкімдігінің өкілдері де жобаны жоғары бағалайды. «Бізде мұндай деңгейдегі кондитерлік зауыт болмаған еді. Бұл кәсіпорын тек өнім шығармайды — ол аймақтың инвестициялық беделін де нығайтады, басқа инвесторларға үлгі болады», — деді аймақтық даму мәселелері бойынша вице-әкім Бақытжан Сейтқали. Шынында да, ірі жобалардың жүзеге асырылуы жиі домино эффектісін туғызады: бір кәсіпорынның табысты жұмысы аймақтағы бизнес климатты жақсартып, жаңа инвесторларды тартатыны тәжірибе жүзінде дәлелденген.
Болашаққа қарасақ, «Altay Food Gida Qazaqstan» зауытының алдында өндіріс тиімділігін арттыру, өнім сапасын халықаралық стандарттарға сәйкестендіру және жаңа нарықтарды игеру сияқты стратегиялық міндеттер тұр. Кәсіпорын басшылығы жақын жылдарда жұмыс орындарының санын 350-ге дейін жеткізуді және зауыттың өндірістік алаңын кеңейтуді жоспарлап отыр. Аймақ экономистерінің есептеулеріне қарағанда, зауыттың толық жұмыс режимінде жылдық жиынтық экономикалық әсері жергілікті бюджетке де, серіктес кәсіпорындарға да сезіледі: шикізат жеткізушілер, тасымалдаушылар, қаптама өндірушілер — барлығы осы тізбектің буындары болады. «Бозарық» индустриялық аймағындағы кондитерлік алып бүгін алғашқы қадамын жасады, алайда бұл қадамның артында ұлттық тамақ өнеркәсібінің болашағын жасауға бағытталған нақты стратегиялық ерік жатыр.