«ЮгПласт»: Импортты алмастыру жолындағы отандық өндірістің жаңа серпіні

Қазақстанның индустриялық дамуы жаңа кезеңге аяқ басып жатқан бүгінгі таңда, елдің оңтүстігінде орналасқан кәсіпорындар да осы ірі процестің белсенді қатысушыларына айналуда. 6 қазан 2026 жылы «ЮгПласт» жауапкершілігі шектеулі серіктестігінің қызметі ел назарына ерекше ілікті — «Оңтүстік» индустриялық аймағында жұмыс істейтін бұл кәсіпорын полиэтилен құбырларын өндіру саласында отандық нарықтың маңызды буынына айналып келеді. Компанияның басты стратегиялық бағыты — импортты алмастыру және Қазақстанның құрылыс саласын жоғары сапалы жергілікті өніммен қамтамасыз ету.
«ЮгПласт» ЖШС-нің тарихы қазақстандық шағын және орта бизнестің ірі өнеркәсіп жобаларына ұласу жолының айқын үлгісін көрсетеді. Кәсіпорын алғашқы кезде шектеулі қуатпен жұмыс істеп, өңірлік нарықтың ішкі сұранысын ғана қанағаттандыруға бағытталған болатын. Алайда жылдар өте келе, мемлекеттің индустрияландыру саясатының қолдауымен және компания басшылығының стратегиялық шешімдерінің арқасында өндіріс көлемі айтарлықтай ұлғайды. Бүгінде «ЮгПласт» тек оңтүстік өңірдің ғана емес, бүкіл республика аумағының нарығына өз өнімін жеткізуге қабілетті кәсіпорынға айналды. Полиэтилен құбырлары — заманауи инфрақұрылымның ажырамас элементі. Су жүйелерінен бастап газ тасымалдау жүйелеріне дейін, ауылшаруашылық суармалы жүйелерден тұрғын үй-жайлардың инженерлік желілеріне дейін — осы өнімге деген сұраныс жыл сайын артып отырады.
Қазақстан үшін импортты алмастыру мәселесі соңғы жылдары стратегиялық басымдыққа айналды. Статистикалық деректерге сүйенсек, елімізге жыл сайын миллиардтаған теңгеге полиэтилен өнімдері тысқары елдерден әкелінеді. Бұл жағдай ұлттық экономикаға айтарлықтай шығын келтіріп, валюталық тепе-теңдікке кері әсерін тигізеді. Мұндай жағдайда «ЮгПласт» сияқты отандық өндірушілердің рөлі аса маңызды болып табылады. Саланың мамандары есептеген деректер бойынша, полиэтилен құбырлары нарығындағы импорттың үлесі бес жыл бұрын жетпіс пайыздан асатын еді. Бүгінде осы көрсеткішті жиырма пайыздан астамға азайтуға мүмкіндік туды, бұл — отандық өндірушілердің табандылығы мен мемлекет тарапынан жасалған ынталандыру шараларының жемісі.
«Біздің мақсатымыз — тек пайда табу ғана емес, сонымен бірге елімізде шикізаттан дайын өнімге дейінгі тізбекті толық қамтамасыз ету. Қазақстан полиэтилен шикізатын өндіретін мемлекет. Сол шикізатты дайын өнімге айналдырып, оны отандық нарыққа ұсыну — тікелей экономикалық міндеттіліктеріміздің бірі», — дейді «ЮгПласт» ЖШС директоры Асқар Нұрланов. Оның пікірінше, кәсіпорынның бүгінгі жетістіктері бірнеше жылдық жүйелі жұмыстың нәтижесі. Заманауи жабдықтарға инвестиция салу, білікті мамандарды оқыту, өнім сапасын халықаралық стандарттарға сәйкестендіру — осының барлығы бірлесіп, кәсіпорынды бәсекеге қабілетті деңгейге шығарды.
«Оңтүстік» индустриялық аймағының өзі де аймақтық экономиканың дамуында маңызды рөл атқарады. Бұл аймақта жұмыс істейтін кәсіпорындар жергілікті бюджетке салық төлеп, жүздеген жергілікті тұрғынды жұмыспен қамтып, өңірдің экономикалық белсенділігін арттырады. Аймақ әкімшілігінің мәліметтері бойынша, индустриялық аймақтағы кәсіпорындардың жалпы өнімі соңғы үш жылда қырық пайызға өсті. «ЮгПласт» бұл өсімнің тікелей қатысушысы болып табылады. Аймақтың индустриялық дамуына жауапты өкіл Гүлнар Сейітова: «Бізге «ЮгПласт» сияқты кәсіпорындар өте қажет. Олар тек жұмыс орнын ашумен шектелмейді, жергілікті қоғамдастықтың экономикалық негізін нығайтады, жастарды кәсіби мамандыққа баулиды», — деп атап өтті.
Мемлекеттік деңгейде де отандық өндірушілерді қолдау шараларының тиімділігі байқалып отыр. «Бизнестің жол картасы», «Еңбек» бағдарламалары шеңберінде жеңілдікті несиелендіру, кепілдік беру механизмдері, оқыту гранттары ұсынылуда. Бұл тетіктерден «ЮгПласт» та тиімді пайдалана білген. Сарапшылардың бағалауынша, мемлекеттік қолдаусыз бұл кәсіпорынның бүгінгі деңгейге жетуі едәуір қиынға соғар еді. Экономист Бауыржан Қасымов: «Полиэтилен өнімдері нарығы — жоғары капиталсыйымдылықты сала. Осындай жерде отандық кәсіпкерлерге мемлекеттің қолдауы шешуші маңызға ие болады», — деп түсіндіреді.
Болашақ перспективалар тұрғысынан қарағанда, «ЮгПласт» алдындағы кезеңде өндіріс қуатын одан әрі ұлғайтуды жоспарлап отыр. Жаңа жабдықтар сатып алу, өнім ассортиментін кеңейту, экспорт бағытында алғашқы қадамдарды жасау — осы міндеттер компанияның стратегиялық жоспарында нақты белгіленген. Орта Азия аймағында полиэтилен өнімдеріне деген сұраныс жыл сайын орташа есеппен он екі пайызға өсіп отырады. Бұл өсімге ілесу үшін өндіруші кәсіпорындар технологиялық жаңғыруды тоқтатпауы тиіс. «ЮгПласт» осы бағытта белгілі бір қадамдар жасап, өнімнің сапасын халықаралық ISO стандарттарына сәйкестендіру жұмыстарын жүргізіп жатыр.
«ЮгПласт» ЖШС-нің тәжірибесі Қазақстандағы отандық өнеркәсіптің даму мүмкіндіктері туралы маңызды сабақ береді. Жергілікті шикізат базасы, мемлекеттің индустриялық саясаты және кәсіпкерлік бастамалар бірігіп, импортты алмастыру жолындағы нақты нәтижелерге жетелей алады. Бүгінде «Оңтүстік» индустриялық аймағынан шығатын полиэтилен құбырлары мыңдаған үй-жайдың, ондаған ауылдың инженерлік желілерінде орнатылуда. Бұл — сандарда ғана емес, нақты адамдардың тұрмыс сапасын жақсартуда да көрінетін шынайы жетістік. Отандық өндірушілерді қолдау — бүгінгі күннің ең өзекті мәселесі болып қала береді, ал «ЮгПласт» оны практикада дәлелдеп отырған кәсіпорынның бірі болып саналады.