Байланысқа арналған телефондар:
» » Бала жалғыз қалса не істеу керек: Шымкент мамандарының кеңестері

Бала жалғыз қалса не істеу керек: Шымкент мамандарының кеңестері

10 Қараша 2026, Сейсенбі
123
0
3 қараша 2026 жыл. Шымкент қаласында құзырлы органдар мен құтқару қызметтерінің мамандары ата-аналарға өзекті ескерту жасады: егер кішкентай бала пәтерде жалғыз қалып, есік өздігінен жабылып қалса, дұрыс әрекет ету өмір мен өлім арасындағы шекті анықтауы мүмкін. Қарапайым тұрмыстық жағдай секунды ішінде шынайы қауіпке айналуы ықтимал, әсіресе бала есікті дербес аша алмаса немесе өз бетінше көмек шақыра алмаса.
Мұндай оқиғалар, өкінішке орай, жиі кездесетін құбылыс. Шымкент және Қазақстанның басқа ірі қалаларындағы тіркелген деректерге сүйенсек, ата-аналардың бала жалғыз қалып қойған пәтерге байланысты 112 нөміріне жасаған шақырулары жыл сайын ондаған жағдайды құрайды. Мамандардың айтуынша, көптеген ата-аналар дүрбелеңге беріліп, дұрыс ақпарат беруде қиындық сезінеді немесе жалғыз күшімен есікті ашуға тырысады. Нәтижесінде асыл уақыт жоғалады, ал бала ішінде қауіп-қатермен бетпе-бет тұра береді.
Шымкент қаласының құтқарушылары алдымен не істеу керек екенін нақты түсіндіреді. Пәтер ішінде қосулы газ, электр аспаптары, ашық тұрған терезе немесе басқа да қауіпті заттар болса, дереу 112 нөміріне хабарласу міндетті. Диспетчерге нақты мекенжайды, кіреберіс нөмірін, қабатты, пәтер нөмірін, баланың жасын және ішінде қандай қауіп көздерінің бар екенін хабарлау қажет.
Құтқарушылар келгенге дейінгі уақытта ата-аналарға сабырлылықты сақтау және оператордың нұсқауларын орындау ұсынылады. Бала үн шығарып, естіп тұрса, онымен сөйлесуді үзбеу керек. Есіктің арғы жағынан: "Сені жақсылар іздеп келе жатыр, қорықпа, мен мұндамын" деп үздіксіз сөйлеу баланы тыныштандыруға, одан сайын үрейленіп кетуін болдырмауға көмектеседі. Психологтардың пайымдауынша, бала таныс дауысты естігенде дүрбелең сезімі басылады және ол ашылмайтын есікке ұмтылу немесе терезеге шығуға тырысу секілді қауіпті қимылдар жасамайды.
Маман емес адамдардың өздігімен есік ашуға тырысуы қатаң түрде ұсынылмайды. Қолда бар заттармен кілтті бұзуға немесе есікті мәжбүрлеп ашуға кіріскен ата-аналар өздерін жарақаттап алуы, есікті бүлдіруі не бала жағынан қосымша қауіп туғызуы мүмкін. Тиісті жабдықсыз және кәсіби дайындықсыз жасалған мұндай әрекет жағдайды одан ары ушықтырады. Сондай-ақ, ата-ана ғимаратқа кіреберістің ашылуын алдын ала қамтамасыз ету керек, яғни кіреберіс есігін ашық ұстап, лифт немесе баспалдақ алдындағы кедергілерді жою арқылы құтқарушылардың уақытын үнемдеуге жағдай жасауы тиіс.
Жедел жәрдем операторы мен ата-ана арасындағы үздіксіз байланыс та ерекше маңызға ие. Есіктің арғы жағынан шыққан дыбыстарға, бала жылап жатса, үн шығармай тұрса, жанында су немесе от сияқты қауіпті факторлар бар деген күдік туса, мұны диспетчерге бөлек хабарлаған жөн. Ақпарат неғұрлым толық болса, топ соғұрлым тез қажетті жабдықты дайындайды: кейде стандартты кілт ашқыш жеткілікті болса, кейде гидравликалық қысқыш немесе баспалдақ-трап қажет болады. Шымкент мамандары кез келген жеке ақпаратты жасырмауға шақырады, өйткені олардың міндеті сот емес, адам өмірін сақтау.
Мұндай жағдайлардың алдын алу мүмкін және ол ата-аналардың ерте сақтық шараларына тікелей байланысты. Кішкентай балалары бар Шымкент тұрғындарына арнайы бірқатар ұсыныстар жасалған. Біріншіден, балаларды тіпті бірнеше минутқа болса да жалғыз қалдырмаған дұрыс. Есік жабылып, бала ішінде қалуы ересектер ойлайтындай сирек жағдай емес. Екіншіден, үй кілтінің қай жерде сақталатынын бақылауды күнделікті тәртіпке айналдыру керек. Үшіншіден, отбасының басқа ересек мүшелеріне, мысалы, бабаларға, апаларға, немесе сенімді көршілерге қосымша кілт беру ақылды шешім болып табылады. Бұл алдын алу шаралары қарапайым, бірақ нақты нәтиже береді.
Пәтер ішіндегі қауіпсіздік мәселесіне де назар аудару қажет. Дәрі-дәрмектер, тұрмыстық химия, өткір заттар мен электр аспаптары баланың қолы жетпейтін жерде болуы тиіс. Жасы мүмкіндік берсе, балаға 112 нөмірін жаттатып, дауыстап айтуды үйрету, кімге хабарласу керектігін түсіндіру отбасылық қауіпсіздік мәдениетін қалыптастырудың бірінші қадамы болып есептеледі. Педагогтар мен психологтар баланың жасына сай бейімделген нұсқаулықтарды ойын түрінде де меңгертуге болатынын атап өтеді.
"Қауіпсіз қоғам" бағыты аясында осындай ұсыныстар жалпы ересектердің жауапкершілігін арттырып, тұрмыстық апаттар қаупін төмендетуге бағытталған. Қазақстандағы бала қауіпсіздігіне арналған бағдарламалар соңғы жылдары кеңейіп, мектептер, балабақшалар және ата-аналар арқылы халыққа жеткізілуде. Алайда заңдардың да, бағдарламалардың да негізінде отбасылық сана-сезім жатыр: бала жалғыз пәтерде қалып, оның өміріне немесе денсаулығына қауіп төнсе, ең бастысы, уақытты босқа өткізбей, 112 нөміріне хабарласу. Шымкент мамандарының бұл ескертуі бүкіл Қазақстан ата-аналарына арналған.
Обсудить
Добавить комментарий
Комментарии (0)
Прокомментировать