Шымкентте тағы 40 отбасы тұрғын үй кілтін алды: мемлекеттік бағдарлама мыңдаған отбасының арманын шындыққа айналдырады

13 тамыз 2026 жыл. Шымкент қаласының тұрғын үй басқармасы алдында бүгін де қуаныш пен жылы лебіз үні басылмады. Ұзақ жылдар бойы өз баспанасын аңсаған 40 шымкентік отбасы сүйінші хабарды естіп, жаңа пәтерлерінің кілтін қолдарына алды. Солардың арасындағы жалғызбасты ана Таттығүл Қылышқызы алты жылдық сарсаңның аяқталғанын сезінген сәтте көз жасын тыя алмады. Оның бұл сезімі — тек жеке бақыт емес, елдің тұрғын үй саясатының тиімділігін дәлелдейтін тірі куәлік.
Шымкент — Қазақстандағы ең жылдам өсіп жатқан мегаполистердің бірі. Соңғы он жылда қала халқы айтарлықтай өсіп, миграциялық ағын күшейді, ал бұл тұрғын үйге деген сұранысты бұрын-соңды болмаған деңгейге жеткізді. Мамандардың бағалауынша, қалада тұрғын үй кезегінде тұрған азаматтар саны бірнеше жыл бұрын он мыңдарға жетіп отырған. Осы ауыр жағдайды жеңілдету мақсатында мемлекет «Нұрлы жер» бағдарламасын, жалдамалы тұрғын үй механизмін және кезеңдік ипотека жүйелерін іске асыра бастады. Бүгінгі 40 пәтердің берілуі — сол жүйелі жұмыстың тағы бір нәтижесі.
Таттығүл Қылышқызы кілтті алған сәтте айтқан сөздері қатысушылардың жүрегіне жол тапты. «Мен өте қуаныштымын. Осындай бақыт бүкіл қазақ халқына бұйырсын. Барлық қазақстандықтардың өз үйі болғанын қалаймын. Адамдар осындай қуанышты сәттерді бұдан да көп бастан кешірсін. Өйткені өз үйіңде өмір сүру — нағыз бақыт», — деді ол дауысы дірілдей сөйлеп. Үш баланы жалғыз тәрбиелеп жүрген бұл ана үшін жаңа пәтер — тек төрт қабырға мен шатыр ғана емес, болашаққа деген сенімнің белгісі, балаларына берер ең зор сыйы.
Жаңа пәтерлер Шымкент қаласының Бозарық және Асар-2 шағынаудандарындағы заманауи көп қабатты үйлерде орналасқан. Тұрғын үй басқармасының міндетін атқарушы басшысы пәтерлердің толықтай жабдықталған күйде берілгенін атап өтті. «Бұл 40 пәтерді алған азаматтар санатына тоқталсам, олардың арасында бірінші және екінші топтағы мүгедектігі бар азаматтар, көпбалалы отбасылар, ата-ана қамқорлығынсыз қалған балалар, сондай-ақ мемлекеттік және бюджеттік ұйымдардың қызметкерлері бар», — деді ол. Бұл тізім — мемлекеттің тұрғын үй бөлуде ең осал топтарды басымдыққа алатынын айқын көрсетеді.
Шымкент қаласының тұрғын үй саясаты бойынша сарапшы Ержан Мұратов осы бағдарламалардың маңыздылығына ерекше тоқталды: «Тұрғын үй мәселесі — бұл тек экономикалық емес, сонымен бірге терең әлеуметтік мәселе. Адам өз баспанасы болған кезде ғана тұрақты өмір сүре алады, балаларын оқыта алады, еңбекке толық беріле алады. Мемлекеттің бүгінгі қадамы — жүздеген отбасының тағдырын оң жаққа өзгертуге тікелей ықпал етеді». Оның сөздерін қала басқармасының өкілдері де жақтап, тұрғын үй бағдарламасын жылдан жылға кеңейтуге ниет білдірді.
Статистика жағынан алғанда, ағымдағы жылдың нәтижелері де мадақтауға лайық. Жыл соңына дейін Шымкент қаласында 7 300 отбасыны тұрғын үймен қамтамасыз ету жоспарланған. Бүгінгі күнге дейін 3 500-ден астам пәтердің кілті тапсырылып үлгерді, яғни жылдық жоспардың жартысынан астамы орындалды. Бұл қарқын сақталса, жыл соңына дейін мыңдаған шымкенттік отбасының тұрмысы түбегейлі өзгереді. Салыстыра кетсек, бес жыл бұрын қалада жылына небәрі 800–900 пәтер берілетін болса, бүгін бұл көрсеткіш сегіз есеге жуық өскен. Бұл — нақты саяси ерік пен жүйелі жоспарлаудың жемісі.
Тарихи тұрғыдан қарасақ, Қазақстан тәуелсіздік алған жылдардан бастап тұрғын үй мәселесін шешуді стратегиялық міндет ретінде белгілеп келеді. 2000-жылдардың басында іске қосылған алғашқы мемлекеттік ипотека бағдарламалары кезінде тек орта табысты азаматтар ғана пайда көрді. Алайда соңғы бес-алты жылда бағдарламалар нысаналы сипат алып, мүгедектер, жетімдер, көпбалалы отбасылар сияқты ең мұқтаж топтарға бейімделді. Шымкент осы бағытта республика бойынша үлгі болып отыр деуге болады.
Жаңа үй алушылардың арасындағы Кәрімбек Досанов та өз сезімін жасырмады. Екі баласы бар бұл мүгедек азамат бес жыл бойы кезекте тұрғанын айтып, мемлекетке ризашылығын жеткізді: «Мен мұны ешқашан үмітімді үзбедім. Кезінде адамдар «кезегің ешқашан жетпейді» деп те айтты. Бірақ міне, бүгін мен де үй иесімін. Балаларыма өз бөлмелері болады». Осындай жеке тағдырлар — сандар мен есептерден де маңыздырақ хабар жеткізеді қоғамға.
Болашаққа қарасақ, тұрғын үй бағдарламасының кеңеюі Шымкент үшін ғана емес, бүкіл оңтүстік аймақ үшін оң серпін тудыруы мүмкін. Сарапшылар тұрғын үй қолжетімділігінің артуы еңбек өнімділігіне, демографиялық тұрақтылыққа және әлеуметтік тыныштыққа тікелей оң әсер ететінін баса айтады. Ал мемлекет тарапынан бұл бағдарламаларды кеңейту ниеті анық байқалады: биыл ел бойынша тұрғын үй салуға бөлінген қаржы өткен жылмен салыстырғанда айтарлықтай өскен. Демек, Таттығүл Қылышқызы сияқты аналардың, Кәрімбек Досанов сияқты азаматтардың арманы алдағы жылдарда да шындыққа айнала беретін болады — бұл жай ғана уәде емес, іске асып жатқан жоспар.