Түркістан облысында тарихи ауқымдағы әлеуметтік құрылыс: мектептер, ауруханалар және спорт кешендері

2026 жылдың 23 шілдесінде Түркістан облысының әкімдігі аймақтағы жаппай құрылыс жобаларының барысы туралы кешенді есеп берді. Биыл 45 нысанды тұрғызуға 31,5 млрд теңгеден астам қаражат бөлінген. Бұл сома — облыс тарихындағы ең ірі бір жылдық инфрақұрылымдық инвестициялардың бірі. Аталған жобалар білім беру, денсаулық сақтау және спорт салаларын қамтып, облыс тұрғындарының тұрмыс сапасын түбегейлі өзгертуге бағытталған.
Түркістан облысы — Қазақстанның оңтүстігіндегі халқы ең тығыз орналасқан өңірлердің бірі. Соңғы санақ деректері бойынша облыс халқы 2 миллионнан асады және жылдан жылға өсіп келеді. Демографиялық өсіммен бірге балалар мен жасөспірімдер санының ұлғаюы мектептерге деген сұранысты күрт арттырды. Бұдан бөлек, ауылдық аймақтарда медициналық көмекке қол жеткізу мәселесі ұзақ жылдар бойы шешімін таппай келген. Осы себептерден биылғы құрылыс бағдарламасы жай ғана ғимараттар тұрғызу емес, халықтың базалық қажеттіліктерін өтеу тұрғысынан стратегиялық маңызға ие.
Білім беру саласында 16 нысан бір мезгілде салынуда. Оның ішінде 8 жаңа мектептің құрылысына 8,5 млрд теңгеден астам қаражат жұмсалуда. Облыс құрылыс басқармасының басшысы Абай Тұрханов жобалардың барысы туралы мәлімдеді: «Бүгінгі күні екі мектеп іске қосылды, қалған алтауын 1 тамызға дейін аяқтауды жоспарлап отырмыз. Барлық мектептердің құрылысы бекітілген өндірістік кестеге сәйкес жүргізілуде». Алайда төрт мектептің аяқталуы үшін қосымша 400 млн теңге қажет екені де атап өтілді. Сондай-ақ 2025 жылы пайдалануға берілген бір мектеп үшін тағы 286 млн теңге талап етіледі, бұл қаражатты бюджетті нақтылау кезінде қарастыру жоспарлануда. Жаңа буынның балалар дамыту орталықтарының құрылысына 1,3 млрд теңге бөлінген болса да, жобаларды толық аяқтауға қосымша 6,4 млрд теңге керек екені анықталды. Бұл олқылықтар мемлекеттік жоспарлау жүйесінің қаржылық болжауда жетілдіруді талап ететін тұстарын айғақтайды.
Денсаулық сақтау саласына ерекше назар аударылуда. Қазіргі уақытта өңірде төрт медициналық нысан бір мезгілде тұрғызылуда. Ең айрықша жоба — Абу-Даби қорының қолдауымен Түркістан қаласында салынып жатқан 80 төсектік жаңа перзентхана. Нысанның дайындық деңгейі 70 пайызға жетті, қажетті жабдықтардың барлығы сатып алынды. Құрылысты тамызда аяқтау жоспарланған. Бұдан бөлек, Сарыағашта көпбейінді аурухана мен Ордабасы ауданында жаңа перинаталдық орталықтың іргетасы қаланды. Медициналық нысандардың салынуы облыс тұрғындарының — әсіресе жас аналар мен балалардың — сапалы медициналық қызметке тең қол жеткізуін қамтамасыз ету мақсатына сай келеді. Сарыағаш ауданы тұрғыны, екі баланың анасы Зарина Мамытова өз пікірін білдірді: «Бізде бұрын ауыр жағдай туындаса, Шымкентке барамыз. Жаңа аурухана ашылса, уақытымыз да үнемделеді, жанымыз да тыныш болады».
Спорт инфрақұрылымының дамуы да биылғы бағдарламаның маңызды бөлігіне айналды. Он спорт нысанын тұрғызуға 3 млрд теңгеден астам қаражат бағытталды. Сауран ауданында қазірдің өзінде заманауи спорт кешені есігін ашты. Жыл аяғына дейін тағы бес спорт нысаны іске қосылмақ. «Қазақстан халқына» қорының демеушілігімен екі жылдам тұрғызылатын спорт залы да салынуда: бірі тұрғындарды қабылдап жатыр, екіншісі тамыз айында ашылады. Облыс спорт және дене тәрбиесі басқармасының маманы Серік Дүйсенбаев бұл инвестициялардың маңызын атап өтті: «Жастарымызды спортқа тарту — бұл денсаулықтан тыс, қоғамдық тәртіп, азаматтық тәрбие мәселесі де. Спорт залдары мен кешендер ашылу — бірнеше мәселені бір уақытта шешу дегенді білдіреді».
Түркістан облысының әкімі Нұралхан Күшеров барлық жобалар бойынша бақылауды күшейтуді талап етті. «Әлеуметтік нысандардың құрылысына кешенді талдау жүргізу және кезең-кезеңдік іс-қимыл жоспарын әзірлеу қажет. Жыл аяғына дейін тапсырылуы жоспарланған әрбір нысан бойынша проблемалық мәселелерді шешу жөнінде нақты ұсыныстар дайындалуы тиіс», — деді ол. Әкім сонымен бірге барлық нысандарда техникалық қадағалаудың күнделікті фотоесеп жүктеп отыру міндетін бекітті. Бұл цифрлық мониторинг жүйесі жобалардың нақты жай-күйін бақылауға және мердігерлердің жұмыс тиімділігін бағалауға мүмкіндік береді. Тәуелсіз сарапшылар мұндай бақылаудың уақтылы енгізілуін маңызды қадам деп бағалайды, өйткені бюджет қаражатының мақсатсыз жұмсалу тәуекелін азайтады.
Жалпы аймақтық даму перспективасы тұрғысынан алғанда, биылғы 31,5 млрд теңгелік бағдарлама Түркістан облысын Оңтүстік Қазақстанның ең белсенді дамып жатқан өңіріне айналдырып отыр. Соңғы бес жылда облыс бюджетінің әлеуметтік инфрақұрылымға жұмсалатын үлесі екі есеге артты. Сарапшылардың болжамы бойынша жаңа мектептер мен ауруханалардың іске қосылуы 2030 жылға дейін облыста демографиялық өсімді ынталандырып, ішкі миграцияны шектеуге септігін тигізеді. Халықаралық ынтымақтастықтың — атап айтқанда Абу-Даби қорының қатысуының — тартылуы аймақтың инвестициялық тартымдылығын арттырып, болашақта жаңа серіктестіктер үшін іргетас қалайды. Биылғы жобалар аяқталса, облыс тұрғындары сапалы білім, заманауи медициналық қызмет және дамыған спорт инфрақұрылымы арқылы жаңа тұрмыс деңгейіне қол жеткізеді.